Eklipsi mbi Adriatik, spektakli qiellor që ndali vështrimet në Durrës
Një eklips i pjesshëm i Diellit dhuroi një pamje të rrallë mbi Adriatik, ndërsa fenomeni u ndoq edhe nga bregdeti i Durrësit. Qytetarë, pushues dhe vizitorë kthyen vështrimet nga qielli, duke fiksuar me celularë e aparate fotografike çastet e fenomenit të rrallë astronomik.
Eklipsi i pjesshëm i Diellit mbi bregdetin e Durrësit. Foto: Media Amfora
Mbrëmjen e 12 gushtit, eklipsi i Diellit u bë i dukshëm edhe nga Shqipëria, ku u vrojtua si eklips i pjesshëm pranë perëndimit. Sipas NASA-s, fenomeni ishte total në pjesë të Groenlandës, Islandës, Rusisë veriore, Spanjës dhe një pjesë të vogël të Portugalisë. Në pjesën më të madhe të Evropës, Hëna mbuloi vetëm një pjesë të diskut të Diellit, duke krijuar një eklips të pjesshëm. NASA kishte njoftuar se në disa zona të Evropës dhe Afrikës, Dielli do të perëndonte ndërsa ishte ende pjesërisht i mbuluar. Nga bregdeti i Durrësit, fenomeni u shfaq mbi horizontin e Adriatikut në minutat e fundit të ditës.

Pranë Sfinksit, në zonën e Vollgës dhe në hyrje të vijës bregdetare të Currilave në Durrës, qytetarë të shumtë u ndalën për të ndjekur eklipsin mbi det. Mes tyre kishte pushues dhe vizitorë të qytetit, të cilët kthyen vështrimet drejt horizontit ndërsa fenomeni zhvillohej. Pozicioni i hapur përballë Adriatikut u dha të pranishmëve mundësinë të ndiqnin fazat e eklipsit deri pranë perëndimit të Diellit. Për disa minuta, fenomeni astronomik ndryshoi ritmin e zakonshëm të mbrëmjes përgjatë bregdetit. Media Amfora dokumentoi nga kjo zonë mënyrën se si qytetarët dhe vizitorët e përjetuan eklipsin.

Vrojtimi i eklipsit të pjesshëm kërkonte masa të posaçme për mbrojtjen e syve nga rrezatimi i Diellit. NASA kishte paralajmëruar se syzet e zakonshme të diellit, pavarësisht errësisë së tyre, nuk ishin të sigurta për vrojtimin e drejtpërdrejtë të fenomenit. Për këtë qëllim duhej të përdoreshin syze të posaçme për eklips ose pajisje të sigurta për vrojtimin diellor. Gjatë eklipsit të pjesshëm nuk pati asnjë fazë kur Dielli u mbulua plotësisht, ndaj mbrojtja duhej të përdorej gjatë gjithë vrojtimit. Të njëjtat masa sigurie duhej të respektoheshin edhe gjatë fazave të fenomenit pranë perëndimit të Diellit.

Në Shqipëri, fenomeni u shfaq vetëm për pak minuta përpara se Dielli të zbriste nën horizont. Në Tiranë, eklipsi nisi rreth orës 19:31 dhe arriti kulmin në 19:41, kur Hëna mbuloi rreth 19% të diskut të Diellit. Fenomeni përfundoi rreth orës 19:44, vetëm pak përpara perëndimit. Në Durrës, afërsia e Diellit me vijën e Adriatikut krijoi pamjen karakteristike të eklipsit pranë perëndimit. Për vrojtuesit në bregdet, koha e shkurtër e dukshmërisë e bëri momentin edhe më të veçantë.

Telefonat celularë dhe aparatet fotografike u kthyen drejt qiellit për të fiksuar fazat e eklipsit mbi det. NASA kishte këshilluar se edhe fotografimi i drejtpërdrejtë i Diellit kërkonte përdorimin e filtrave të posaçëm diellorë përpara optikës së aparatit. Vështrimi i Diellit përmes një aparati, teleskopi apo dylbish pa filtrin e duhur mund të shkaktonte dëmtime serioze të syve. Ndërsa fenomeni i afrohej perëndimit, vizitorët përgjatë bregdetit vijuan të fotografonin ndryshimin e diskut diellor. Imazhet e realizuara nga Media Amfora dokumentuan disa prej këtyre momenteve nga zona e Sfinksit.

Eklipsi i 12 gushtit nuk ishte njësoj i dukshëm në çdo pjesë të botës, pasi pamja e tij përcaktohej nga pozicioni i vrojtuesit ndaj hijes së Hënës. Sipas NASA-s në zonën e umbrës Dielli mbulohej plotësisht, ndërsa në penumbrë shihej vetëm një pjesë e tij e mbuluar. Shqipëria ndodhej në zonën ku fenomeni u shfaq si eklips i pjesshëm, ashtu si në një pjesë të madhe të Evropës. Kjo bëri që nga Durrësi të shihej vetëm një pjesë e diskut diellor e mbuluar nga Hëna. Për qytetarët e mbledhur në bregdet, pamja mbi Adriatik u kthye në një përjetim të përbashkët të fenomenit.

Eklipset diellore ndodhin kur Hëna kalon mes Diellit dhe Tokës, duke bllokuar plotësisht ose pjesërisht dritën e Diellit në zona të caktuara të planetit. Shtrirja e hijes së Hënës bën që i njëjti fenomen të përjetohet ndryshe në vende të ndryshme, nga totaliteti deri te një mbulim i pjesshëm. Eklipsi i 12 gushtit solli pikërisht këtë kontrast, nga errësimi i plotë në brezin e totalitetit deri te pamja e pjesshme mbi brigjet shqiptare. Në Durrës, minutat e fundit të fenomenit u ndërthurën me perëndimin mbi Adriatik, ndërsa qytetarët vazhduan ta ndiqnin deri në zhdukjen e Diellit në horizont. Fotografitë e Media Amfora dokumentuan këtë takim të shkurtër mes një fenomeni astronomik dhe jetës së zakonshme të një mbrëmjeje vere në bregdet.